Większość ubezpieczeń, np. mieszkań, na życie, podróżnych, to ubezpieczenia dobrowolne. To od Ciebie zależy, czy je wykupisz. Są jednak także ubezpieczenia obowiązkowe. Jesteś zobowiązany je wykupić. I to nie tylko dlatego, że jeżeli nie dopełnisz tego obowiązku, nałożona zostanie na Ciebie kara. Obowiązek wykupienia takiego ubezpieczenia wynika z tego, że jeżeli spowodujesz szkodę, w której poszkodowana będzie inna osoba, to ubezpieczyciel pokryje koszty ewentualnego leczenia czy rehabilitacji.

Jednym z obowiązkowych ubezpieczeń jest ubezpieczenie Odpowiedzialności Cywilnej (OC) posiadaczy pojazdów mechanicznych.

Co to jest OC?

OC to ubezpieczenie Odpowiedzialności Cywilnej. Odpowiedzialność cywilna polega na ponoszeniu konsekwencji majątkowych działania własnego lub działania osób trzecich.

Przekładając z „prawniczego” na polski oznacza to, że jeżeli np. na podczas jazdy zagapisz się i uderzysz w poprzedzający Cię samochód, to będziesz zobowiązany do zapłacenia za naprawę powstałego uszkodzenia (czyli poniesiesz konsekwencję majątkową swojego czynu). 

Na czym polega ubezpieczenie OC?

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (tak według ustawy nazwa się ubezpieczenie OC pojazdu mechanicznego) chroni poszkodowanych w zdarzeniach (kolizjach lub wypadkach) spowodowanych przez osobę, na którą wystawiona jest polisa ubezpieczeniowa.

Pamiętaj, że sprawca zdarzenia nie może naprawić swojego samochodu, korzystając z OC.

Podsumowując – ubezpieczenie OC polega na zabezpieczeniu poszkodowanych, którzy ponieśli szkodę (materialną lub osobową) w związku z ruchem tych pojazdów.

Kto powinien posiadać ubezpieczenie OC?

Ubezpieczenie OC jest ubezpieczeniem obowiązkowym. Oznacza to, że każdy posiadacz pojazdu mechanicznego (nie tylko samochodu, ale także np. skutera, motocykla czy quada) jest zobowiązany do zawarcia jego umowy.

Zgodnie z Ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, posiadacz pojazdu mechanicznego jest zobowiązany wykupić ubezpieczenie OC najpóźniej w dniu jego rejestracji.

Oznacza to, że kiedy Wydział Komunikacji zarejestruje Twój samochód, to z dowodem rejestracyjnym idziesz do wybranego przez siebie ubezpieczyciela i kupujesz ubezpieczenie OC.

Koszt ubezpieczenia OC

Zakres ubezpieczenia OC jest określony ustawowo. Oznacza to, że niezależnie od tego od tego:

• w jakim zakładzie ubezpieczeń kupisz OC,
• czy kupisz ubezpieczenie OC online,
• czy skorzystasz z pomocy agenta,

zakres ochrony będzie taki sam.

Koszt ubezpieczenia OC jest ustalany indywidualnie. Na cenę ubezpieczenia OC wpływają m.in. takie czynniki jak:

• rodzaj pojazdu (np. samochód osobowy, skuter, motocykl itp.),
• wiek pojazdu,
• pojemność silnika,
• przebieg,
• wykroczenia i punkty karne (o ile takie dane są uwzględniane przez ubezpieczyciela).

Obliczając cenę ubezpieczenia OC, ubezpieczyciel bierze też uwagę:

• Twoją historię ubezpieczeniową (czyli lata bezszkodowej jazdy i wynikające z tego zniżki),
• Twój wiek,
• płeć,
• okres posiadania prawa jazdy,
• stan cywilny
• i liczbę posiadanych dzieci.

Różnice w cenie ubezpieczeń OC zależą od wag, jakie poszczególni ubezpieczyciele przykładają do wymienionych powyżej parametrów.

Ubezpieczenie OC kupujesz na 12 miesięcy. Składkę ubezpieczeniową możesz zapłacić jednorazowo (to najlepsze rozwiązanie) lub rozłożyć na raty.

Jak znaleźć najlepsze ubezpieczenie OC?

Jeżeli chcesz kupić ubezpieczenie OC, porównywarka powinna być tym narzędziem, z którego skorzystasz. Dzięki niej – po wpisaniu danych swoich i pojazdu, dla którego chcesz kupić polisę, poznasz oferty różnych ubezpieczycieli i będziesz mógł łatwo wybrać ubezpieczenie, które będzie najbardziej Tobie odpowiadało.

Sumy gwarancyjne w OC – ile wynoszą?

Suma gwarancyjna w ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych to maksymalna kwota, jaką może otrzymać osoba, która została poszkodowana w zdarzeniu spowodowanym przez ubezpieczonego.

Wysokość sumy gwarancyjnej jest określona ustawowo, a jej wysokość w złotych nie może być niższa niż:

• 6 450 000 euro – w przypadku szkód na osobie,
• 1 300 000 euro – w przypadku szkód w mieniu.

Wysokość sumy gwarancyjnej odnosi się do jednego zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem bez względu na liczbę poszkodowanych. Równowartość sumy gwarancyjnej w złotych ustalana jest na podstawie średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski obowiązującego w dniu wyrządzenia szkody.

Jak uzyskać wypłatę odszkodowania z tytułu ubezpieczenia OC?

Podstawą do uzyskania odszkodowania z tytułu ubezpieczenia OC jest zgłoszenie szkody do zakładu ubezpieczeń, w którym sprawca zdarzenia ma wykupioną polisę OC.

Podstawą do zgłoszenia szkody jest oświadczenie sprawcy kolizji podpisane przez niego i poszkodowanego. Jeżeli natomiast na miejsce zdarzenia została wezwana policja, to wówczas jej funkcjonariusz sporządzi kartę zdarzenia drogowego (tzw. notatkę policyjną). I to właśnie ta karta będzie dokumentem, na podstawie którego ubezpieczyciel zlikwiduje szkodę i wypłaci odszkodowanie.

Od września 2025 r. nie trzeba spisywać papierowego oświadczenia. Użytkownicy aplikacji mObywatel mogą to zrobić przy pomocy narzędzia mStłuczka.

Kierowcy mogą sporządzić oświadczenie przy pomocy tego narzędzia, jeśli:

• obie strony mają aplikację mObywatel,
• są zgodne, kto jest sprawcą, a kto poszkodowanym,
• pojazdy, które brały udział w zdarzeniu, są zarejestrowane w Polsce.

Do oświadczenia można od razu załączyć zdjęcia pojazdów oraz zdjęcia z miejsca zdarzenia.

mStłuczka ma dwie niezależne funkcje:

• spisanie oświadczenia przez kierujących pojazdami uczestniczącymi w kolizji
• zgłoszenie szkody ubezpieczycielowi przez osobę poszkodowaną. Po sporządzeniu oświadczenia można je pobrać lub jednym kliknięciem zgłosić szkodę do ubezpieczyciela. Takie zgłoszenie jest od razu rejestrowane przez ubezpieczyciela, a jego obsługa odbywa się elektronicznie.

Bezpośrednia Likwidacja Szkód

Nie zawsze musisz zgłaszać szkodę do ubezpieczyciela sprawcy zdarzenia. Jeżeli masz OC w:

• TUiR Allianz Polska SA (w zakresie portfela ex Aviva TU SA),
• LINK4 SA,
• PZU SA,
• STU Ergo Hestia SA,
• TUiR Warta SA,
• Uniqa TU SA,
• Compensa TU SA (w zakresie portfela ex Wiener TU SA),

możesz skorzystać z Bezpośredniej Likwidacji Szkód i zgłosić szkodę do swojego ubezpieczyciela.

Po otrzymaniu zgłoszenia szkody zakład ubezpieczeń ma 30 dni (jest to termin ustawowy) na wypłatę odszkodowania.

Kiedy ubezpieczenie OC nie pokrywa kosztów ani odszkodowania?

Są przypadki, kiedy pomimo wystąpienia szkody, zakład ubezpieczeń nie będzie za nie odpowiadał, a w konsekwencji – nie wypłaci za nie odszkodowania.

Przypadki te wymienione są w art. 38 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. I tak zakład ubezpieczeń nie odpowiada za szkody:

• Polegające na uszkodzeniu, zniszczeniu lub utracie mienia, wyrządzone przez kierującego posiadaczowi pojazdu mechanicznego; dotyczy to również sytuacji, w której posiadacz pojazdu mechanicznego, którym szkoda została wyrządzona, jest posiadaczem lub współposiadaczem pojazdu mechanicznego, w którym szkoda została wyrządzona. Chodzi o to, że odszkodowanie z OC nie będzie wypłacone, jeżeli szkodę spowoduje np. pracownik (kierujący) jeżdżący samochodem służbowym (którego posiadaczem jest jego pracodawca). Odszkodowanie z OC nie będzie też wypłacone, jeżeli jesteś posiadaczem dwóch samochodów i uderzysz jednym z nich w drugi.
• Wynikłe w przewożonych za opłatą ładunkach, przesyłkach lub bagażu, chyba że odpowiedzialność za powstałą szkodę ponosi posiadacz innego pojazdu mechanicznego niż pojazd przewożący te przedmioty.
• Polegające na utracie gotówki, biżuterii, papierów wartościowych, wszelkiego rodzaju dokumentów oraz zbiorów filatelistycznych, numizmatycznych i podobnych. Jeżeli na skutek kolizji uszkodzony zostanie np. zbiór Twoich znaczków pocztowych lub monet, to za straty te nie dostaniesz odszkodowania.
• Polegające na zanieczyszczeniu lub skażeniu środowiska.

Są też sytuacje, w których zakład ubezpieczeń co prawda wypłaci odszkodowanie z OC, ale będzie dochodził od sprawcy zwrotu środków wypłaconych poszkodowanemu (czyli wystąpi z tzw. regresem ubezpieczeniowym). Może do tego dojść, kiedy kierujący:

• wyrządził szkodę umyślnie, w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości albo po użyciu środków odurzających, substancji psychotropowych lub środków zastępczych w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu narkomanii,
• wszedł w posiadanie pojazdu wskutek popełnienia przestępstwa;
• nie posiadał wymaganych uprawnień do kierowania pojazdem mechanicznym, z wyjątkiem przypadków, gdy chodziło o ratowanie życia ludzkiego lub mienia albo o pościg za osobą podjęty bezpośrednio po popełnieniu przez nią przestępstwa,
• zbiegł z miejsca zdarzenia.

Prawo do wystąpienia z regresem ubezpieczeniowym ma też – zgodnie z ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych – Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny. Wypłaca on odszkodowanie w przypadku, gdy sprawca nie miał wykupionego OC.

Opłaty za brak ubezpieczenia OC

Ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych nie opłaca się nie mieć. I to z dwóch powodów.

Opłata za brak ubezpieczenia OC

Wysokość opłata za brak ubezpieczenia OC określona jest w ustawie o ubezpieczeniach obowiązkowych i jest w przypadku:

• samochodów osobowych – równowartością dwukrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę,
• samochodów ciężarowych, ciągników samochodowych i autobusów – równowartością trzykrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę,
• pozostałych pojazdów – równowartością jednej trzeciej minimalnego wynagrodzenia za pracę.

W 2026 r. wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosi 4 806 zł brutto. Oznacza to, że – jeżeli nie wykupiłeś polisy OC dla swojego samochodu osobowego – możesz liczyć się z karą wynoszącą nawet 9 610 zł.

Ustawodawca uzależnia wysokość opłaty od okresu pozostawania bez ochrony ubezpieczeniowej. W ustawie przewidziana jest następująca gradacja:

• do 3 dni bez ważnej polisy – 20% pełnej opłaty dla danego rodzaju pojazdu,
• od 4 do 14 dni – 50% pełnej opłaty,
• powyżej 14 dni – 100% pełnej opłaty.

Ile konkretnie wynoszą opłaty za brak obowiązkowego OC posiadaczy pojazdów mechanicznych? Pokazuje to poniższa tabela.

Obowiązek naliczania opłaty za brak obowiązkowego ubezpieczenia OC ustawa nakłada na Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.

Pieniądze to nie wszystko

Drugim, i to jeszcze ważniejszym powodem, dla którego nie warto nie mieć obowiązkowego ubezpieczenia OC pojazdu, jest ewentualna odpowiedzialność za szkody i krzywdy wyrządzone w wyniku poruszania się nieubezpieczonym pojazdem.

 - Wyobraźmy sobie następującą sytuację: powodujemy wypadek pojazdem bez ważnego OC i załóżmy – niestety – że prócz zniszczonego mienia są poszkodowane osoby. Co to dla nas oznacza? Mianowicie to, że wprawdzie Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłaci odszkodowania i świadczenia związane z tym wypadkiem, ale zwróci się do nas z tzw. regresem. Bo prawo mówi wyraźnie, że nieubezpieczony sprawca musi pokryć koszty likwidacji szkody z własnej kieszeni. Co jest i logiczne, i słuszne społecznie, skoro nie spełnili ustawowego obowiązku posiadania ważnego ubezpieczenia OC komunikacyjnego. Czy naprawdę warto „oszczędzać” na kupnie polisy kilkaset czy tysiąc złotych po to, aby narazić się na bardzo poważne kłopoty finansowe z niewypłacalnością i upadłością konsumencką włącznie? – pyta Damian Ziąber z Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego i dodaje, że – rekordziści, jakich odnotowaliśmy w UFG, mają do zwrotu nawet milion złotych tytułem „oszczędności”, jakie zapewnili sobie i swoim bliskim, ba, jest ktoś, kto mierzy się długiem pięciu milionów złotych.

Damian Ziąber dodaje też, że wspomniane kwoty mają charakter rekordowy, ale koszty kolizji czy wypadku z udziałem osób sięgają dzisiaj w wielu sprawach kilkudziesięciu czy setek tysięcy złotych. Nie powinno się też argumentować, że nie kupuję polisy OC, bo jest za droga w porównaniu do wartości mojego samochodu. Zdaniem Damiana Ziąbera takie porównanie jest nieuprawnione z dwóch powodów. Po pierwsze dlatego, że polisa OC służy zabezpieczeniom ewentualnych przyszłych roszczeń osób trzecich. Cel jej działania nie jest zatem związany z tym, ile zapłaciliśmy za auto. Po drugie – dzisiaj, na początku 2026 roku średnia cena polisy OC komunikacyjnej to około 700 zł (mowa oczywiście o jednorazowej płatności i polisie ważnej przez 12 miesięcy).

Zapłaciłem za ubezpieczenie OC, a zgłosiło się do mnie UFG

Takie przypadki na szczęście nie są częste. Jeżeli masz opłaconą polisę, i możesz udokumentować dokonanie płatności (bez względu na to, czy dokonałeś jej w gotówce lub bezgotówkowo), to warto wyjaśnić to z centralą ubezpieczyciela.

Jeżeli skontaktowało się z Tobą UFG, to należy (w terminie 30 dni od daty otrzymania pisma) przekazać do funduszu odpowiednie dokumenty poświadczające posiadanie ważnego OC we wskazanym okresie. Uwaga: wynika to wprost z przepisów prawa.

Jak sprawdzić ubezpieczenie OC?

Ważność swojej polisy OC możesz sprawdzić:

• na stronie internetowej Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego,
• w aplikacji mObywatel (zakładka Moje pojazdy).

Ubezpieczenie OC i AC – różnice

Podstawową różnicą między ubezpieczeniem OC i AC (czyli Auto Casco) jest to, że AC jest ubezpieczeniem dobrowolnym. To od Ciebie zależy, czy wykupisz to ubezpieczenie, czy nie.

Druga różnica – to zakres ochrony. Ubezpieczenie OC – niezależnie od tego, w jakim towarzystwie ubezpieczeniowym je kupisz – ma ten sam zakres. W przypadku Auto Casco możesz np. zdecydować się tylko na ubezpieczenie chroniące tylko przed kradzieżą lub zniszczeniem auta ewentualnie kupić ubezpieczenie na wypadek wszystkich ryzyk.

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jest ubezpieczeniem, którego naprawdę nie opłaca się nie mieć. Pamiętaj też, że jesteś zobowiązany do jego posiadania nawet w przypadku pojazdu, który jest niesprawny technicznie i/lub nieużytkowany. Takie okoliczności nie mają znaczenia dla ustawowego obowiązku ubezpieczenia i tak długo, jak pojazd jest zarejestrowany, bez względu na jego stan techniczny i fakt użytkowania lub nie – obowiązek posiadania ważnego OC nadal istnieje.