Pracownicy nie sprawdzą średnich płac już 7 czerwca 2026 r. Termin wejścia w życie nowych zasad jawności wynagrodzeń najpewniej przesunie się na początek 2027 r., a sprawa budzi emocje zarówno wśród zatrudnionych, jak i firm.
Dla wielu pracowników to jedna z najbardziej wyczekiwanych zmian na rynku pracy. Nowe przepisy mają umożliwić sprawdzenie, czy kobiety i mężczyźni wykonujący podobną pracę otrzymują zbliżone wynagrodzenie. W praktyce może to ułatwić wykrywanie nieuzasadnionych różnic płacowych i wzmocnić pozycję zatrudnionych podczas rozmów o podwyżce.
Najważniejsze informacje
- Jawność wynagrodzeń nie zacznie obowiązywać 7 czerwca 2026 r.
- Nowe przepisy najpewniej wejdą w życie na początku 2027 r.
- Pracownicy mają otrzymać dostęp do średnich płac na porównywalnych stanowiskach, z podziałem na kobiety i mężczyzn.
- Nie będzie ujawniania pensji konkretnych osób.
- Firmy będą musiały przygotować dane, widełki płac i procedury, bo brak uzasadnienia różnic może oznaczać realne ryzyko.
Dlaczego pracownicy poczekają na nowe uprawnienie?
Kluczowy jest jeden szczegół: wydłużenie vacatio legis oznacza więcej czasu na przygotowania, ale nie zmienia kierunku zmian. Pracodawcy nadal będą musieli pokazać, że ich system wynagrodzeń opiera się na jasnych i możliwych do obrony zasadach.
Dla firm to może oznaczać dużą zmianę organizacyjną. Trzeba będzie uporządkować stanowiska, grupy stanowisk oraz przedziały wynagrodzeń, zanim pracownicy zaczną pytać o dane porównawcze.
Jakie dane o zarobkach będzie można sprawdzić?
Nowe przepisy mają dać pracownikom dostęp do informacji o średnich wynagrodzeniach na stanowiskach porównywalnych z ich własnym. Dane mają być prezentowane z podziałem na kobiety i mężczyzn, co może pomóc w wykrywaniu nierówności płacowych.
Nie oznacza to jednak pełnego wglądu w pensje współpracowników. Projekt nie przewiduje ujawniania wynagrodzeń konkretnych osób, więc jawność ma dotyczyć danych zbiorczych, a nie indywidualnych przelewów.
Firmy muszą przygotować się na kontrolę różnic płacowych
Pracodawcy przy analizach płac nie będą mogli wrzucać do jednego worka wszystkich składników. Nie mają być uwzględniane świadczenia należne wszystkim pracownikom ani jednorazowe wypłaty związane z zakończeniem zatrudnienia.
Chodzi między innymi o odprawy emerytalne i rentowe oraz należności związane z rozwiązaniem umowy. To ważne, bo takie wypłaty mogłyby zaburzać obraz realnych różnic w wynagrodzeniach na porównywalnych stanowiskach.
Część zasad działa już wcześniej
Nie wszystkie obowiązki czekają na pełne wejście przepisów o jawności płac. Od końca grudnia 2025 r. funkcjonuje część zasad dotyczących rekrutacji, w tym podawanie kandydatom proponowanej pensji lub widełek najpóźniej przed podpisaniem umowy.
Ogłoszenia mają być neutralne płciowo, rekrutacja ma opierać się na obiektywnych kryteriach, a pracodawca nie może pytać kandydata o wcześniejsze zarobki. To wzmacnia pozycję osób szukających pracy już na etapie rozmów o warunkach zatrudnienia.
Co to oznacza w praktyce dla pracowników i pracodawców?
Dla pracowników zmiana może oznaczać silniejszą pozycję w negocjacjach. Część osób może sporo zyskać, jeśli dane pokażą, że na porównywalnych stanowiskach istnieją nieuzasadnione różnice płacowe.
Dla pracodawców najważniejsze będzie szybkie przygotowanie spójnych danych i procedur. Brak uzasadnienia różnic w wynagrodzeniach może przełożyć się na ryzyko prawne, wizerunkowe i biznesowe, dlatego skutki warto policzyć, zanim pojawią się pierwsze wnioski pracowników.
0 Komentarze