Jak zwolnić z długu współkredytobiorcę? Procedura, dokumenty i koszty

Sytuacji nie zmienia automatycznie ani rozwód, ani podział majątku, ani nawet przepisanie mieszkania na jedną osobę. Dopóki umowa kredytowa nie zostanie odpowiednio zmieniona lub kredyt nie będzie całkowicie spłacony, dotychczasowi współkredytobiorcy nadal odpowiadają za zadłużenie.

Wyjaśniamy, jak wykreślić współkredytobiorcę z kredytu hipotecznego, jakie dokumenty przygotować, ile to kosztuje i co zrobić, jeśli bank odmówi zwolnienia z długu.

Najważniejsze informacje:

• Można zwolnić jednego współkredytobiorcę z kredytu hipotecznego bez spłacania całego zobowiązania, jeśli bank zaakceptuje zmianę składu kredytobiorców i odpowiednio zmieni umowę.

• Rozwód nie oznacza automatycznego zwolnienia z kredytu. Nawet jeśli mieszkanie zostanie przyznane jednej osobie, bank nadal może żądać spłaty od obojga dotychczasowych kredytobiorców.

• Najważniejszym warunkiem jest zdolność kredytowa osoby przejmującej zobowiązanie. Bank sprawdzi m.in. jej dochody, wydatki, pozostałe zadłużenie i historię kredytową.

• Do zwolnienia z długu potrzebna jest zgoda banku. Przy standardowej procedurze zmiany umowy bank może też wymagać podpisów wszystkich dotychczasowych współkredytobiorców.

• Wniosek o zwolnienie współkredytobiorcy składa się w banku obsługującym kredyt. Zazwyczaj trzeba dołączyć dokumenty dochodowe, a po rozwodzie również dokumenty potwierdzające zmianę sytuacji rodzinnej i własnościowej.

• Bank może odmówić zwolnienia z długu, szczególnie gdy dochody pozostałego kredytobiorcy są niewystarczające. Alternatywą może być dołączenie innej osoby do kredytu, częściowa spłata zadłużenia, refinansowanie lub sprzedaż nieruchomości.

• Przepisanie kredytu na jedną osobę nie oznacza automatycznego przeniesienia własności mieszkania. Zmiana kredytobiorców i zmiana właścicieli nieruchomości to dwie odrębne czynności.

• Nie ma jednej, ustawowej opłaty za wykreślenie współkredytobiorcy. Koszty zależą od banku, zakresu zmian w umowie oraz ewentualnych formalności dotyczących nieruchomości.

Na czym polega zwolnienie z długu współkredytobiorcy?

Zwolnienie z długu współkredytobiorcy oznacza zakończenie jego odpowiedzialności wobec banku za określone zobowiązanie. W przypadku wspólnego kredytu hipotecznego chodzi o sytuację, w której jedna osoba przestaje być dłużnikiem banku, a druga nadal spłaca pozostałą część kredytu.

Najczęściej dotyczy to osób, które wspólnie zaciągnęły kredyt hipoteczny, ale po kilku latach nie chcą już razem odpowiadać za jego spłatę.

Przykładowo: małżonkowie kupili mieszkanie na kredyt, następnie się rozwiedli, a nieruchomość ma pozostać własnością jednego z nich. Druga osoba chce zostać wykreślona z umowy, aby nie odpowiadać za przyszłe raty i móc ubiegać się o własny kredyt.

Jest to możliwe, ale samo porozumienie między byłymi małżonkami nie wystarczy. Konieczna jest skuteczna zmiana zobowiązania wobec banku.

Co mówią przepisy o zwolnieniu z długu?

Podstawowe znaczenie mają przepisy Kodeksu cywilnego:

• Art. 366 reguluje odpowiedzialność solidarną. Bank może żądać spłaty całego zobowiązania od wszystkich dłużników łącznie lub od każdego z osobna.

• Art. 373 przewiduje, że zwolnienie jednego z dłużników solidarnych z długu nie zwalnia pozostałych współdłużników.

• Art. 508 stanowi, że zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik przyjmuje zwolnienie.

• Art. 519–522 regulują przejęcie długu przez inną osobę, w tym zasady uzyskiwania wymaganych zgód i formę czynności.

W praktyce bankowej zwolnienie współkredytobiorcy może przybrać postać odrębnej umowy zwolnienia z długu wraz z aneksem do umowy kredytowej. Jeżeli w miejsce dotychczasowego kredytobiorcy ma wejść nowa osoba, zastosowanie mogą znaleźć również przepisy o przejęciu długu.

Ważne: zwolnienie jednej osoby z odpowiedzialności za kredyt nie oznacza umorzenia zadłużenia pozostałym kredytobiorcom. Niespłacony kredyt nadal trzeba uregulować.

Wspólny kredyt po rozwodzie - kto odpowiada za jego spłatę?

Za wspólny kredyt hipoteczny po rozwodzie nadal odpowiadają osoby wskazane w umowie kredytowej. Samo zakończenie małżeństwa nie zmienia ich zobowiązań wobec banku.

Jeżeli byli małżonkowie są dłużnikami solidarnymi, bank może oczekiwać spłaty całej raty od jednego z nich, nawet gdy druga osoba zobowiązała się samodzielnie regulować kredyt.

Przykładowo, sąd przyznał mieszkanie byłej żonie, a strony ustaliły, że od tej pory będzie ona spłacać wszystkie raty. Jeśli jednak przestanie płacić, bank może dochodzić należności również od byłego męża, który nadal figuruje w umowie kredytowej.

Nie ma przy tym znaczenia, czy były mąż mieszka w tej nieruchomości ani czy pozostaje jej właścicielem.

Warto rozróżnić trzy kwestie:

Te trzy sytuacje nie muszą dotyczyć tej samej osoby.

Osobno trzeba też rozpatrywać rozliczenia między byłymi małżonkami. Jeżeli jeden z nich spłaca więcej, niż powinien zgodnie z ich wzajemnymi ustaleniami, może powstać roszczenie o zwrot odpowiedniej części wpłat. Podstawą takich rozliczeń może być m.in. art. 376 Kodeksu cywilnego, ale ich zakres zależy od relacji prawnej między stronami i konkretnych okoliczności.

Kredyt hipoteczny a rozwód. Jak spłacać kredyt po zakończeniu małżeństwa?

Zobacz więcej

Czy podział majątku zwalnia z kredytu hipotecznego?

Podział majątku nie powoduje automatycznego wykreślenia współkredytobiorcy z umowy.

Jeśli w wyniku podziału majątku nieruchomość staje się wyłączną własnością jednego z byłych małżonków, nie oznacza to, że druga osoba przestaje być dłużnikiem banku.

Również zapis w ugodzie sądowej lub akcie notarialnym, zgodnie z którym jedna strona zobowiązuje się przejąć spłatę kredytu, nie zastępuje zgody banku na zmianę dłużnika.

Warto o tym pamiętać również przy ustanawianiu rozdzielności majątkowej a kredycie hipotecznym. Rozdzielność nie usuwa zobowiązań wynikających z wcześniej zawartej wspólnej umowy kredytowej.

Jak wykreślić współkredytobiorcę z kredytu hipotecznego? Procedura krok po kroku

Aby usunąć współkredytobiorcę z umowy kredytu hipotecznego, należy zwrócić się do banku z wnioskiem o zmianę składu kredytobiorców lub zwolnienie z długu.

Szczegółowa procedura zależy od banku, ale zazwyczaj wygląda następująco.

1. Ustalcie, kto pozostanie przy kredycie

Najpierw trzeba określić, kto będzie odpowiadał za dalszą spłatę zobowiązania i co stanie się z nieruchomością.

Warto ustalić również sposób rozliczenia dotychczasowych wpłat oraz ewentualną spłatę udziału drugiego współwłaściciela. Samo przejęcie kredytu nie reguluje tych kwestii.

2. Złóżcie wniosek o zwolnienie współkredytobiorcy z długu

Wniosek należy złożyć w banku, w którym jest spłacany kredyt. Część instytucji udostępnia gotowe formularze.

Przykładowo mBank posiada formularz „Wniosek o zmianę kredytobiorców (zwolnienie z długu)”. Wymaga także dokumentów dotyczących sytuacji finansowej i własności nieruchomości.

3. Przedstawcie aktualne dokumenty finansowe

Bank musi ocenić, czy osoba pozostająca przy kredycie będzie w stanie spłacać zobowiązanie bez udziału dotychczasowego współkredytobiorcy.

Może wymagać dokumentów potwierdzających dochody, informacje o kosztach utrzymania oraz innych zobowiązaniach.

4. Poczekajcie na decyzję banku

Bank analizuje sytuację finansową osoby przejmującej kredyt, dotychczasową historię spłat oraz dostępne zabezpieczenia.

Może zaakceptować wniosek, zażądać dodatkowych dokumentów, zaproponować inne warunki lub odmówić zmiany.

5. Podpiszcie wymagane dokumenty

Po pozytywnej decyzji następuje podpisanie dokumentów zmieniających zobowiązanie. W standardowej procedurze może to być umowa zwolnienia z długu wraz z aneksem do umowy kredytowej.

W mBanku przy odpisaniu współkredytobiorcy przewidziano podpisanie takiej umowy oraz aneksu przez wszystkich kredytobiorców.

Przed podpisaniem warto sprawdzić, od jakiej daty zwolnienie staje się skuteczne, jaki dokładnie zakres zadłużenia obejmuje i czy bank uzależnia je od spełnienia dodatkowych warunków.

Jeśli wymagane jest również przeniesienie własności nieruchomości, trzeba osobno dopełnić odpowiednich formalności.

Jakie dokumenty są potrzebne do zwolnienia współkredytobiorcy z kredytu?

Zakres dokumentów zależy od banku, rodzaju kredytu i przyczyny zmiany. Najczęściej wymagane są:

• wniosek o zmianę kredytobiorców lub zwolnienie z długu;

• dokumenty potwierdzające dochody osoby pozostającej przy kredycie, np. zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, PIT lub dokumenty dotyczące działalności gospodarczej;

• dokumenty dotyczące nieruchomości i jej własności;

• prawomocny wyrok rozwodowy, jeśli przyczyną wniosku jest rozwód;

• umowa o podział majątku lub orzeczenie sądu, jeżeli taki podział nastąpił;

• dodatkowe oświadczenia i dokumenty wymagane przez bank.

Jeżeli do kredytu ma przystąpić nowa osoba, bank może wymagać również jej dokumentów dochodowych i przeprowadzenia oceny zdolności kredytowej.

Nie trzeba czekać do zakończenia rozwodu, aby zapytać bank o warunki zwolnienia z długu. Wstępna konsultacja pozwala sprawdzić, czy planowane rozwiązanie jest realne. Do ostatecznej zmiany bank może jednak wymagać dokumentów potwierdzających ustalony stan prawny.

Kiedy bank zgodzi się na zwolnienie współkredytobiorcy?

Największe znaczenie ma to, czy po wykreśleniu jednej osoby kredyt nadal będzie odpowiednio zabezpieczony, a pozostający kredytobiorca będzie w stanie terminowo go spłacać.

Bank sprawdzi przede wszystkim:

• wysokość i stabilność dochodów osoby pozostającej przy zobowiązaniu;

• miesięczne koszty utrzymania, w tym wydatki na gospodarstwo domowe i obowiązki alimentacyjne;

• pozostałe zobowiązania finansowe, np. inne kredyty, limity i karty kredytowe;

• historię kredytową i dotychczasową terminowość spłat;

• saldo kredytu, okres pozostały do spłaty oraz wysokość raty;

• wartość i stan prawny zabezpieczenia hipotecznego.

Istotne jest również to, że ocena sytuacji finansowej odbywa się według zasad stosowanych przez bank przy rozpatrywaniu wniosku.

Nie wystarczy zatem wykazać, że kredyt był dotychczas spłacany terminowo. Jeżeli wcześniej ratę zabezpieczały dochody dwóch osób, bank musi ocenić ryzyko związane z pozostawieniem jednego kredytobiorcy.

Orientacyjnie możesz wcześniej sprawdzić swoją sytuację, korzystając z kalkulatora zdolności kredytowej. Wynik kalkulatora nie zastępuje jednak decyzji banku.

Czy bank może odmówić zwolnienia z długu?

Bank nie ma ogólnego obowiązku zgodzić się na wykreślenie współkredytobiorcy tylko dlatego, że strony się rozstały albo zawarły porozumienie o spłacie kredytu.

Jednym z najczęstszych powodów odmowy może być niewystarczająca zdolność kredytowa osoby, która chce samodzielnie spłacać zobowiązanie.

Problemem mogą być również zaległości, dodatkowe zobowiązania, niestabilne dochody lub nieuregulowana sytuacja prawna nieruchomości.

Po odmowie warto ustalić, które warunki nie zostały spełnione i czy bank dopuszcza ponowne rozpatrzenie wniosku po zmianie sytuacji finansowej.

Co zrobić, gdy jedna osoba nie ma zdolności do przejęcia kredytu?

Niewystarczająca zdolność kredytowa nie musi przekreślać możliwości zmiany składu kredytobiorców. Można rozważyć kilka rozwiązań.

Dołączenie nowego współkredytobiorcy

Jedną z możliwości jest zastąpienie dotychczasowego współkredytobiorcy inną osobą, np. nowym partnerem, rodzicem albo rodzeństwem.

Nowa osoba musi jednak przejść ocenę zdolności kredytowej i zaakceptować wynikające z umowy obowiązki. Bank nie ma obowiązku zaakceptowania każdego kandydata.

Trzeba też pamiętać, że przystąpienie do kredytu nie daje automatycznie prawa własności nieruchomości.

Czy można przystąpić do kredytu ze współwnioskodawcą?

Zobacz więcej

Częściowa spłata kredytu

Jeżeli pozostający kredytobiorca ma oszczędności, może rozważyć zmniejszenie salda zobowiązania.

Niższe zadłużenie i niższa rata mogą poprawić wynik ponownej oceny zdolności kredytowej. Sama nadpłata nie gwarantuje jednak zgody banku.

Wydłużenie okresu kredytowania

Bank może również rozważyć wydłużenie okresu spłaty, jeśli dopuszcza to umowa, procedury i pozostałe warunki kredytu.

Rozłożenie zadłużenia na większą liczbę rat pozwala zazwyczaj obniżyć miesięczne obciążenie.

Trzeba jednak uwzględnić koszt: wydłużenie okresu kredytowania może znacząco zwiększyć sumę odsetek płaconych przez cały okres spłaty.

Nie każda zmiana obniżająca miesięczną ratę będzie więc finansowo opłacalna.

Czy można wypisać się z kredytu hipotecznego bez zgody drugiego współkredytobiorcy?

Nie można samodzielnie wypisać się z kredytu hipotecznego poprzez jednostronne oświadczenie złożone w banku. Do skutecznego zwolnienia z odpowiedzialności potrzebna jest zgoda banku.

Kwestia zgody drugiego współkredytobiorcy jest bardziej złożona.

W praktyce przy standardowej zmianie umowy banki często wymagają współdziałania i podpisów wszystkich jej stron. Jeżeli drugi kredytobiorca odmawia udziału w procedurze, przeprowadzenie takiej zmiany może okazać się niemożliwe.

Nie oznacza to jednak, że przepisy w każdej sytuacji bezwzględnie wymagają zgody wszystkich współdłużników na zwolnienie jednego z nich. Art. 373 Kodeksu cywilnego przewiduje zwolnienie jednego dłużnika solidarnego bez zwalniania pozostałych. Możliwość zastosowania konkretnej konstrukcji prawnej zależy jednak od sytuacji i wymaga odpowiedniego działania banku.

Kluczowy wniosek: brak zgody drugiego współkredytobiorcy nie daje prawa do jednostronnego wyjścia z kredytu. Nie przesądza jednak automatycznie o wszystkich możliwych sposobach zakończenia odpowiedzialności za zobowiązanie.

Jeżeli były partner nie współpracuje, warto:

• uzyskać z banku informację o dopuszczalnych sposobach zmiany lub zakończenia zobowiązania;

• sprawdzić możliwość spłaty obecnego kredytu ze środków własnych albo nowego finansowania;

• rozważyć mediację i odrębne uregulowanie własności nieruchomości;

• skonsultować dokumenty z prawnikiem, zwłaszcza jeśli spór dotyczy również podziału majątku lub rozliczeń.

W szczególnie trudnych sytuacjach konieczne może być postępowanie sądowe dotyczące stosunków majątkowych między stronami. Wyrok regulujący te stosunki nie jest jednak automatycznym nakazem zwolnienia z długu skierowanym do banku.

Czy można przepisać kredyt hipoteczny na jedną osobę bez zmiany właściciela mieszkania?

Co do zasady odpowiedzialność za kredyt i prawo własności nieruchomości to odrębne kwestie. Z tego względu zmiana składu kredytobiorców nie musi automatycznie prowadzić do zmiany właściciela mieszkania.

Ostateczne rozwiązanie zależy jednak od umowy i zgody banku.

Możliwa jest sytuacja, w której dana osoba przestaje być osobistym dłużnikiem banku, ale nadal posiada udział w nieruchomości obciążonej hipoteką.

To ważne rozróżnienie: zwolnienie z osobistego długu nie musi oznaczać, że udział w nieruchomości przestaje odpowiadać za zabezpieczoną wierzytelność. Hipoteka może nadal obciążać nieruchomość, a więc istnieje ryzyko zaspokojenia wierzyciela z tego majątku na zasadach określonych przepisami.

Dlatego przy zmianie kredytobiorców należy sprawdzić nie tylko nową treść umowy kredytowej, lecz także stan księgi wieczystej i zakres zabezpieczeń.

Hipoteka – co to jest i jakie są jej rodzaje?

Zobacz więcej

Ile kosztuje wykreślenie współkredytobiorcy z kredytu hipotecznego?

Nie obowiązuje jedna ustawowa stawka za odłączenie współkredytobiorcy. Koszt zależy od banku oraz czynności niezbędnych do przeprowadzenia zmiany.

Mogą wystąpić następujące wydatki:

Nie wszystkie te opłaty pojawią się w każdej sytuacji. Przykładowo, jeśli zmianie podlega wyłącznie skład kredytobiorców, a własność nieruchomości pozostaje bez zmian, nie musi być konieczne sporządzanie aktu notarialnego.

Przed złożeniem wniosku warto sprawdzić aktualną taryfę opłat i prowizji banku.

Należy też zweryfikować, czy planowana zmiana nie wpłynie na inne warunki kredytu, np. wymagane ubezpieczenia, oprocentowanie albo sposób zabezpieczenia.

Szczególnie ważne jest porównanie kosztu całej operacji, a nie tylko opłaty za aneks. Zmiana, która kosztuje niewiele na początku, może być mniej korzystna, jeśli wiąże się z wyższymi kosztami dalszej spłaty.

Co zrobić, jeśli bank nie zgodzi się na zwolnienie współkredytobiorcy?

Gdy bank odmawia wykreślenia jednej osoby z umowy, nie oznacza to, że byli partnerzy muszą spłacać kredyt wspólnie aż do końca pierwotnego okresu kredytowania.

Do rozważenia pozostają inne rozwiązania.

1. Refinansowanie kredytu hipotecznego na jedną osobę

Refinansowanie polega na zaciągnięciu nowego kredytu, którym spłaca się dotychczasowe zobowiązanie.

Może to pozwolić zakończyć wspólny kredyt i pozostawić nową umowę wyłącznie na jedną osobę.

Warunkiem jest jednak uzyskanie nowego finansowania. Bank refinansujący również sprawdzi zdolność kredytową, nieruchomość i pozostałe wymagania.

Refinansowanie nie jest więc sposobem na ominięcie oceny zdolności kredytowej. Może mieć sens wtedy, gdy nowy bank inaczej ocenia sytuację klienta lub proponuje korzystniejsze warunki.

Przed podjęciem decyzji trzeba porównać oprocentowanie, wysokość rat, całkowity koszt dalszej spłaty, koszty nowego zabezpieczenia i ewentualną rekompensatę za wcześniejsze zamknięcie dotychczasowego kredytu.

2. Sprzedaż mieszkania i całkowita spłata kredytu

Sprzedaż nieruchomości może być rozwiązaniem, jeśli żadna ze stron nie chce lub nie może samodzielnie przejąć zobowiązania.

Co istotne, mieszkanie obciążone hipoteką można sprzedać. Trzeba jednak odpowiednio rozliczyć zadłużenie i doprowadzić do zwolnienia nieruchomości z zabezpieczenia.

Zazwyczaj część ceny sprzedaży trafia bezpośrednio na spłatę kredytu, a ewentualna pozostała kwota podlega rozliczeniu między właścicielami.

Jeżeli cena sprzedaży jest niższa od całkowitego zadłużenia, powstaje niedobór, który trzeba uregulować. Sama sprzedaż nieruchomości nie oznacza automatycznego umorzenia niespłaconej części kredytu.

Jak wygląda sprzedaż mieszkania z kredytem hipotecznym?

Zobacz więcej

3. Całkowita spłata wspólnego kredytu ze środków własnych

Jeśli jedna lub obie osoby dysponują odpowiednią kwotą, mogą spłacić kredyt przed terminem.

W przypadku konsumenckich kredytów hipotecznych objętych ustawą z 23 marca 2017 r. art. 38 przewiduje prawo do wcześniejszej spłaty całości lub części zobowiązania.

Trzeba jednak sprawdzić możliwość naliczenia rekompensaty.

Dla kredytów objętych tą ustawą:

• Przy zmiennym oprocentowaniu bank może pobierać przewidzianą w umowie rekompensatę wyłącznie w ciągu pierwszych 36 miesięcy od zawarcia umowy, z zachowaniem ustawowych limitów.

• Przy oprocentowaniu okresowo stałym rekompensata może być pobierana w okresie obowiązywania stałej stopy, jeśli przewiduje to umowa i spełnione są warunki ustawowe.

W przypadku starszych umów, zawartych przed wejściem w życie ustawy, trzeba dodatkowo sprawdzić właściwe dla nich postanowienia i przepisy.

4. Wynajem mieszkania obciążonego kredytem

Jeśli byli partnerzy nie mogą porozumieć się w kwestii sprzedaży nieruchomości, mogą rozważyć jej wynajem.

Przychody z najmu mogą pomóc w regulowaniu rat, a nieruchomość pozostaje we własności dotychczasowych właścicieli.

Wynajem nie powoduje jednak zwolnienia któregokolwiek współkredytobiorcy z długu.

Jeżeli najemca przestanie płacić, mieszkanie będzie przez pewien czas niezamieszkane lub koszty utrzymania wzrosną, współkredytobiorcy nadal będą zobowiązani do spłaty rat.

Trzeba też uwzględnić rozliczenie podatku od najmu, koszty utrzymania nieruchomości i ewentualne postanowienia umowy kredytowej dotyczące jej wynajmowania.

To rozwiązanie może zapewnić czas potrzebny na poprawę sytuacji finansowej lub wypracowanie porozumienia, ale nie kończy wspólnej odpowiedzialności za kredyt.

Które rozwiązanie rzeczywiście uwalnia od kredytu?

Przepisanie kredytu a spłata byłego małżonka - przykład

Przejęcie kredytu hipotecznego przez jedną osobę trzeba odróżnić od rozliczenia udziału w nieruchomości.

Załóżmy, że byli małżonkowie są właścicielami mieszkania o wartości 700 tys. zł. Pozostały do spłaty kredyt wynosi 400 tys. zł, a udziały we własności są równe.

Różnica między wartością mieszkania a saldem kredytu wynosi 300 tys. zł.

Jeżeli strony w drodze dobrowolnego porozumienia zdecydują się podzielić tak obliczoną wartość netto po połowie, punktem wyjścia do rozliczenia będzie 150 tys. zł na osobę.

Osoba, która chce zatrzymać mieszkanie, musi więc ustalić nie tylko możliwość przejęcia 400 tys. zł długu, ale również sposób rozliczenia z byłym partnerem.

To jednak wyłącznie uproszczony przykład pozasądowego porozumienia. Nie stanowi uniwersalnego sposobu obliczania spłat w sądowym podziale majątku. W takim postępowaniu znaczenie mają inne zasady wyceny, orzecznictwo oraz konkretne rozliczenia między małżonkami.

W praktyce trzeba uwzględnić m.in. dotychczasowe nakłady, źródła finansowania, ewentualne samodzielne spłaty po rozstaniu oraz treść ustaleń majątkowych.

Najważniejsze jest to, że przejęcie kredytu i rozliczenie własności nieruchomości mogą oznaczać dwa odrębne obciążenia finansowe.

Czy zwolnienie współkredytobiorcy poprawia zdolność kredytową i sytuację w BIK?

Zwolnienie z odpowiedzialności za wspólny kredyt może poprawić sytuację osoby, która zamierza zaciągnąć nowe zobowiązanie.

Dopóki pozostaje ona współkredytobiorcą, bank oceniający nowy wniosek uwzględnia jej odpowiedzialność za istniejący kredyt, nawet jeśli w praktyce raty płaci były partner.

Po skutecznym zwolnieniu z długu to zobowiązanie nie powinno być już traktowane jako aktywny obowiązek spłaty zwolnionej osoby.

Nie oznacza to jednak automatycznej zgody na nowy kredyt. Bank nadal oceni dochody, wydatki, historię kredytową, inne zobowiązania oraz swoje kryteria ryzyka.

Warto również sprawdzić, czy informacja o zmianie została prawidłowo przekazana do Biura Informacji Kredytowej.

Zgodnie z zasadami opisanymi przez BIK banki mają obowiązek aktualizowania określonych informacji dotyczących zobowiązań w terminie 7 dni od wystąpienia zmiany, a BIK ma kolejne 7 dni na ich wprowadzenie do systemu. Nie oznacza to jednak, że każda aktualizacja musi potrwać dokładnie 14 dni.

Jeżeli po zwolnieniu z długu zobowiązanie nadal jest wykazywane jako aktywne, należy zwrócić się do banku o sprawdzenie przekazanych danych.

Zwolnienie z długu nie oznacza też automatycznego usunięcia całej wcześniejszej historii kredytowej. Zasady jej dalszego przetwarzania zależą od rodzaju danych, historii spłat i podstawy ich przetwarzania.

Na co uważać przed podpisaniem aneksu do umowy kredytowej?

Zanim zgodzisz się na zmianę składu kredytobiorców, sprawdź jej pełne konsekwencje.

Szczególnie istotne są:

• zakres zwolnienia z długu - czy dotyczy całego zobowiązania, także istniejących zaległości i związanych z nim należności;

• data skuteczności zwolnienia - od kiedy dana osoba przestaje odpowiadać wobec banku;

• zmiana warunków finansowych - czy bank modyfikuje oprocentowanie, okres spłaty, wymagane ubezpieczenia lub zabezpieczenia;

• status własności nieruchomości - czy po zmianie umowy kredytowej konieczne są dodatkowe czynności;

• wzajemne rozliczenia - czy strony uzgodniły sposób rozliczenia wcześniej zapłaconych rat i wartości nieruchomości.

Warto również dopilnować otrzymania dokumentu potwierdzającego skuteczne zwolnienie z długu.

Przy zmianie banku lub refinansowaniu należy dodatkowo uzyskać potwierdzenie całkowitej spłaty dotychczasowego kredytu oraz dokumenty wymagane do wykreślenia jego hipoteki.

Szczególnie uważnie przeanalizuj wszystkie zmiany w umowie kredytowej. Samo wykreślenie nazwiska współkredytobiorcy nie powinno przesłonić innych warunków proponowanych przez bank.

FAQ - najczęściej zadawane pytania o zwolnienie współkredytobiorcy z długu

Czy można wykreślić jedną osobę z kredytu hipotecznego?

Tak. Bank może zgodzić się na zwolnienie jednego współkredytobiorcy z długu, jeżeli po zmianie pozostające osoby spełniają jego wymagania. Zwykle potrzebny jest wniosek, analiza zdolności kredytowej oraz podpisanie odpowiednich dokumentów.

Czy były mąż lub była żona mogą zostać wykreśleni z kredytu po rozwodzie?

Tak, ale rozwód nie powoduje tego automatycznie. Konieczne jest uzyskanie zgody banku na odpowiednią zmianę zobowiązania albo całkowita spłata wspólnego kredytu.

Czy można zwolnić współkredytobiorcę bez jego zgody?

Nie można jednostronnie wymusić na banku zwolnienia z długu. W standardowej procedurze bank może wymagać podpisów wszystkich kredytobiorców. Nie jest to jednak równoznaczne z bezwzględnym ustawowym zakazem zwolnienia jednego dłużnika solidarnego bez zgody pozostałych – znaczenie mają przyjęta konstrukcja prawna i zgoda banku.

Co zrobić, jeśli były partner nie chce podpisać aneksu do kredytu?

Należy ustalić w banku, czy istnieje inna dopuszczalna droga zakończenia zobowiązania. Można rozważyć całkowitą spłatę kredytu, refinansowanie, mediację lub uregulowanie stosunków majątkowych. Sam spór między współkredytobiorcami nie daje bankowi obowiązku wykreślenia jednej osoby z umowy.

Czy bank może odmówić przepisania kredytu hipotecznego na jedną osobę?

Tak. Bank może odmówić, jeśli po wykreśleniu współkredytobiorcy ryzyko kredytowe byłoby dla niego zbyt wysokie, np. z powodu niewystarczających dochodów, innych zobowiązań lub problemów ze spłatą.

Ile trwa zwolnienie współkredytobiorcy z długu?

Nie ma jednego ustawowego terminu przewidzianego dla całej procedury zwolnienia z długu. Czas zależy od banku, kompletności dokumentów, ponownej oceny zdolności kredytowej i ewentualnych formalności dotyczących nieruchomości. Termin warto potwierdzić bezpośrednio w banku.

Ile kosztuje odłączenie współkredytobiorcy od kredytu hipotecznego?

Koszt zależy od taryfy opłat danego banku i zakresu wymaganych zmian. Może obejmować opłatę za aneks, wycenę zabezpieczenia oraz dodatkowe koszty notarialne lub sądowe, jeśli zmienia się własność nieruchomości.

Czy sąd może nakazać bankowi wykreślenie byłego małżonka z kredytu?

Sam wyrok rozwodowy lub orzeczenie o podziale majątku nie daje takiego skutku. Sąd może rozstrzygać o stosunkach majątkowych między byłymi małżonkami, ale nie zmienia przez to automatycznie umowy zawartej z bankiem. Ewentualne roszczenia bezpośrednio wobec banku wymagają odrębnej podstawy prawnej.

Czy można być współkredytobiorcą, nie będąc właścicielem mieszkania?

Tak. Osoba może odpowiadać za spłatę kredytu hipotecznego, mimo że nie posiada udziału w nieruchomości. Odpowiedzialność kredytowa wynika z umowy, natomiast własność z odpowiednich dokumentów i przepisów.

Czy nowy współkredytobiorca automatycznie staje się właścicielem mieszkania?

Nie. Przystąpienie do kredytu nie powoduje automatycznego nabycia własności nieruchomości. Aby nowa osoba stała się współwłaścicielem, konieczna jest odrębna czynność prawna.

Czy jeden współkredytobiorca może sam spłacić cały kredyt?

Co do zasady tak. Jeden ze współkredytobiorców może doprowadzić do całkowitej spłaty wspólnego zobowiązania. Nie wymaga to automatycznie zgody drugiego na samo spełnienie świadczenia, choć trzeba uwzględnić formalności wynikające z umowy i procedur banku. Osobną kwestią pozostają późniejsze rozliczenia między współkredytobiorcami.

Czy po zwolnieniu z kredytu można od razu wziąć nowy kredyt hipoteczny?

Można złożyć nowy wniosek, jednak uzyskanie finansowania zależy od aktualnej zdolności kredytowej i decyzji nowego banku. Warto wcześniej upewnić się, że zwolnienie z długu jest skuteczne oraz zostało prawidłowo odzwierciedlone w danych dotyczących zobowiązań.

Źródła:

• Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, tekst jednolity: Dz.U. z 2026 r. poz. 795, w szczególności art. 366, 373, 376, 508 oraz 519–522.

• Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami, tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r. poz. 720, z późniejszymi zmianami, w szczególności art. 38-40.

• Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, w szczególności przepisy dotyczące zdolności kredytowej i przekazywania informacji kredytowych.

• Komisja Nadzoru Finansowego - Rekomendacja S dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ekspozycjami kredytowymi zabezpieczonymi hipotecznie, nowelizacja z czerwca 2023 r.

• mBank - „Mam już kredyt hipoteczny”, sekcja pytań i odpowiedzi, w tym procedura odpisania i przypisania współkredytobiorcy.

• mBank - dokumenty dotyczące kredytów i pożyczek hipotecznych, w tym „Wniosek o zmianę kredytobiorców (zwolnienie z długu)”.

• Biuro Informacji Kredytowej - „Kiedy BIK aktualizuje informacje?”.

• Biuro Informacji Kredytowej - „Zgoda na przetwarzanie danych po wygaśnięciu zobowiązania”.

• Direct Money - „Jak zwolnić z długu współkredytobiorcę?”, pierwotna wersja artykułu z 27 stycznia 2021 r.