Jak można zmniejszyć ryzyko inwestycji?

  • 27 Lip 2020
  • 9 min. czytania
  • Komentarze(0)
Ryzyko inwestycyjne ponosisz przy niemal każdej inwestycji, którą podejmujesz. Możesz jednak je zmniejszyć wybierając instrumenty o krótkim okresie do wykupu, dużej płynności, a także niskim ryzyku niedotrzymania warunków ostatecznych. Polecamy również świadome i celowe kształtowanie portfela inwestycyjnego oraz dywersyfikację instrumentów, w które inwestujesz. Nawet jeśli stracisz na jednej inwestycji, inne zrekompensują poniesione straty.
Jak można zmniejszyć ryzyko inwestycji?

Chcesz inwestować? Lokujesz swoje środki finansowe na lokatach, ale nie jesteś usatysfakcjonowany z uwagi na ich niskie oprocentowanie? Możesz inwestować z potencjalnie wyższym zyskiem do wypracowania, ale miej na uwadze to, że inwestycja w akcje, fundusze, obligacje, surowce, waluty i tym podobne instrumenty wiąże się z pewnym ryzykiem inwestycyjnym. Dowiedz się, jak możesz działać, ale jednocześnie zmniejszać ponoszone z tego tytułu ryzyka.

Ryzyko inwestycyjne – co to jest?

Kiedy inwestujesz w papiery wartościowe, nieruchomości, surowce czy w waluty, nie możesz mieć 100-procentowej pewności, że twoja inwestycja przyniesie ci spodziewane zyski. Zawsze może zdarzyć się coś nieprzewidzianego, co spowoduje zmianę i niekoniecznie będzie to dla ciebie korzystne. Niezależnie od jej wysokości czy rodzaju niemal każda z nich obarczona jest ryzykiem. Oznacza ono możliwość uzyskania innej stopy zwrotu niż zakładana. Istnieje wiele rodzajów ryzyka inwestycyjnego, z którego musisz zdawać sobie sprawę przy podejmowaniu decyzji związanych z lokowaniem posiadanych środków finansowych.

Jakie inwestycje wiążą się z największym ryzykiem?

Jedne inwestycje są bardziej ryzykowne, inne zdecydowanie mniej. Do tej drugiej grupy z powodzeniem możesz zaliczyć lokaty, ale właściwie oszczędzanie, a nie inwestowanie. Wiąże się z nimi najmniejsze ryzyko, dlaczego tak się jednak dzieje? Jest to spowodowane tym, że depozyty terminowe, inaczej pieniądze zgromadzone na rachunkach w bankach (oszczędnościowych, oszczędnościowo-rozliczeniowych, lokacyjnych i innych), objęte są ochroną ze strony Bankowego Funduszu Gwarancyjnego (BFG).

Fundusz ten daje gwarancję dla każdego klienta, że jego pieniądze złożone na rachunku czy rachunkach w danym banku zostaną mu zwrócone, nawet jeśli instytucja bankowa ogłosi bankructwo. Pieniądze na lokacie są zabezpieczone solidnie dzięki BFG. Musisz wiedzieć przy tym, że nie wszystkie środki są objęte gwarancją. Ryzyko, że stracisz pieniądze, istnieje jednak dopiero powyżej kwoty 100 000 euro lub kwoty odpowiadającej 100 000 euro przeliczonej na złotówki po kursie obowiązującym w NBP na dany dzień wyliczania gwarancji z BFG.

Podobnym poziomem ryzyka inwestycyjnego charakteryzują się obligacje, czyli dłużne papiery wartościowe. Najmniej ryzykowne są obligacje skarbowe, emitowane przez Skarb Państwa. W grupie tej najmniej pewne są zaś zyski z tytułu obligacji korporacyjnych, emitowanych przez przedsiębiorców.

Wysokim poziomem ryzyka cechują się natomiast fundusze. Ryzyko w tym przypadku rośnie, jeśli fundusz inwestuje większość pieniędzy w surowce, waluty i przede wszystkim akcje. Fundusze akcyjne mają wysoki poziom ryzyka i wykorzystywane są przy agresywnych strategiach. Ryzyko w ich przypadku jest wysokie, ponieważ podatne są na wahania koniunktury rynkowej i zmiany wartości jednostki. Możesz je zminimalizować, jeśli obierzesz dłuższy horyzont inwestycyjny, na przykład co najmniej 5-letni. Lokując wszystkie swoje środki finansowe w akcje jednej spółki, twoje ryzyko będzie zdecydowanie większe, niż gdybyś zdywersyfikował swój portfel akcji i wybrał co najmniej kilka spółek działających na różnych rynkach i kupił ich akcje.

Z dużym ryzykiem wiąże się też inwestowanie w waluty, głównie z uwagi na fakt, że na międzynarodowy rynek Forex wpływa wiele czynników, nie tylko stricte związanych z finansami poszczególnych krajów, ale i z otoczeniem politycznym i globalnym. Dlatego przewidywanie możliwych wahań kursowych jest niezwykle trudne i radzą sobie z nim tylko doświadczeni inwestorzy, obdarzeni dużą intuicją. Wiedz, że jako początkujący inwestor na rynku Forex możesz szybko stracić swoje środki finansowe.

W ostatnich latach modne są inwestycje związane z niekonwencjonalnymi instrumentami, do których zalicza się na przykład kryptowaluty, nazywane także aktywami cyfrowymi. Te jednak podlegają jeszcze większym wahaniom kursowym niż waluty czy akcje na giełdzie, dlatego będziesz przy nich ponosić najwyższe ryzyko.

Jeśli pomimo wysokiego ryzyka określonych instrumentów nadal chcesz w nie inwestować, sprawdź najważniejsze sposoby na jego zmniejszenie.

Ta wiedza może ci się przydać: Co stanie się z twoimi pieniędzmi, gdy bank upadnie?

Co wpływa na zwiększenie ryzyka inwestycyjnego?

W większości przypadków przy podejmowaniu jakiejkolwiek inwestycji ponosisz jednocześnie ryzyko – tym większe, im więcej możesz potencjalnie zyskać. Można więc powiedzieć, że na zwiększenie ryzyka potencjalna stopa zwrotu wpływa w sposób liniowy. Jakie są czynniki oddziałujące na ryzyko inwestycyjne i na jego powiększanie?

Wszystko zależy od tego, w co właściwie chcesz inwestować. Jeśli w obligacje, to do czynników przyczyniających się do zwiększenia ryzyka inwestycyjnego zaliczyć musisz:

  • Ryzyko emitenta – w zależności od tego, jaki podmiot emituje obligacje, ponosisz inny poziom ryzyka. Jeśli jest to Skarb Państwa, wówczas ryzyko jest najmniejsze, a największe występuje wówczas, gdy obligacje są emitowane przez prywatnych przedsiębiorców. Ponosisz wtedy ryzyko niewypłacalności lub bankructwa emitenta – bardziej prawdopodobne jest przy tym to, że bankructwo ogłosi przedsiębiorca emitujący obligacje korporacyjne niż Skarb Państwa, jako emitent obligacji skarbowych.
  • Ryzyko wzrostu rynkowej stopy procentowej – podwyżki stóp procentowych „funduje” ci Rada Polityki Pieniężnej działająca przy Narodowym Banku Polskim. Jeśli stopy wzrastają, to następuje spadek ceny obligacji i w efekcie pomniejszają się twoje przyszłe dochody ze zbycia obligacji.
  • Ryzyko inflacyjne – skutkiem rosnącej inflacji, czyli coraz większych cen produktów i usług dla konsumentów, jest obniżenie realnej stopy zwrotu z inwestycji.
  • Ryzyko płynności – oznacza trudności ze zbyciem obligacji wtedy, gdy będziesz tego potrzebować.
  • Ryzyko zmiany kursów walutowych – dotyczy twoich inwestycji dokonywanych w obligacje denominowane w walucie obcej, a w przypadku umocnienia się w takiej sytuacji złotego, wartość realna otrzymanych przez ciebie odsetek oraz ceny wykupu lub sprzedaży obligacji ulega zdecydowanemu obniżeniu.
  • Ryzyko przedterminowego wykupu – jeśli inwestor zechce przedterminowo wykupić obligacje, tj. przed terminem wskazanym w umowie, poniesie stratę wynikającą z aktualnej sytuacji rynkowej.

Nieco inne kryteria wpływają na zwiększenie ryzyka inwestycyjnego w przypadku papierów wartościowych, takich jak akcje. Musisz brać pod uwagę:

  • koniunkturę gospodarczą w kraju i za granicą,
  • sytuację makro- i mikroekonomiczną,
  • politykę gospodarczą prowadzoną przez rząd,
  • system podatkowy kraju i zmiany w jego zakresie,
  • kondycję finansową konsumentów,
  • ceny energii elektrycznej,
  • stopy procentowe,
  • niestabilność systemu prawnego,
  • sytuację na rynku walutowym.

Jak ocenić ryzyko inwestycyjne?

Samodzielna ocena ryzyka związanego z podejmowaną inwestycją jest co najmniej trudna, ale może to zrobić ktoś w twoim imieniu. Istnieją agencje ratingowe, które wydają ocenę ratingową. To specjalistyczne instytucje, które przeprowadzają jakościową klasyfikację dłużnych papierów wartościowych pod kątem wiarygodności finansowej ich emitentów czy warunków rynkowych. Podobnie analizują one i innego rodzaju inwestycje. Wśród agencji tych wymienia się Moody’s, Standard&Poor’s oraz Fitch.

Możesz też samodzielnie podjąć się oceny ryzyka. Jeśli na przykład jesteś zainteresowany lokatą, to jak wspominaliśmy, ryzyko z nią związane będzie minimalne dzięki gwarancji ze strony BFG. Ponadto możesz też wypracować na niej pewien zysk, który po zestawieniu z poziomem inflacji i po odjęciu obowiązkowego podatku od zysków kapitałowych będzie twoim realnym dochodem.

Podobny poziom ryzyka będzie charakteryzować obligacje skarbowe, z których zwrot jest z reguły nieco wyższy od inflacji, choć nieznaczne. W obu przypadkach ryzyko jest bardzo niskie. Jeśli jednak chcesz zarobić coś więcej niż parę procent wpłacając środki na lokatę lub wybierając obligacje skarbowe, musisz zaakceptować pewien poziom ryzyka.

Inflacja w 2020 roku. Dowiedz się więcej: Inwestycja w złoto w walce z rosnącą inflacją

Czy jesteś skłonny do podjęcia ryzyka w zamian za potencjalnie wyższe oprocentowanie swoich pieniędzy, czy kategorycznie nie godzisz się na możliwą stratę części lub całości posiadanych środków? Doświadczenie, wiedza na temat różnych form inwestowania oraz źródło utrzymania wraz z poziomem posiadanych oszczędności decydują, w jakim trybie będziesz inwestować i przy jakiej ocenie ryzyka będziesz w stanie zdecydować się na wyłożenie środków.

Jak zmniejszyć ryzyko inwestycji?

Nie chcesz ponosić zbyt wysokiego poziomu ryzyka inwestycyjnego na rynku finansowym? To zrozumiałe! Jak je zminimalizować? Na pewno możesz to zrobić, decydując się na lokaty bankowe. Kalkulator lokatowy pokaże ci, na ile zysku możesz liczyć. Weźmie przy tym pod uwagę wysokość depozytu terminowego, okres trwania, a także poziom oferowanego oprocentowania. Dobry kalkulator lokatowy wyliczy odsetki od twojej potencjalnej lokaty bankowej w kilka sekund, ponadto poda je po odjęciu od nich wysokości podatku od zysków kapitałowych, który i tak musisz opłacić od każdej lokaty.

Jeśli chodzi o to, jak zminimalizować ryzyko inwestycji w obligacje, to najważniejsze, co powinieneś zrobić, to obserwować stale sytuację finansową emitenta. Coraz więcej emitentów obligacji posiada nadany rating, który ułatwi ci podjęcie decyzji. To niezależna i obiektywna ocena ryzyka kredytowanego podmiotu zaciągającego w istocie dług na rynku.

Zasadniczo na pytanie, jak zminimalizować ryzyko, większość doświadczonych inwestorów odpowie tylko w jeden sposób: dywersyfikować swój portfel. Dywersyfikacja oznacza podział posiadanej puli kapitału na kilka inwestycji różniących się poziomem ryzyka. Część powinna być bezpieczna, np. lokaty i obligacje skarbowe, a część przeznaczyć na ryzykowne instrumenty, np. w akcje różnych spółek. Dzięki zainwestowaniu w tzw. ETF-y, czyli fundusze odwzorowujące zachowania indeksów giełdowych, możesz korzystać z automatycznej dywersyfikacji, ponieważ indeksy składają się z wyceny różnych spółek giełdowych, np. WIG20 składa się z 20 różnych spółek.

Innym sposobem na ograniczenie ryzyka jest przybranie takiej strategii, w której zamiast wydawania naraz całego posiadanego kapitału wydajesz go stopniowo na nabywanie akcji, jednostek funduszy i tym podobnych instrumentów. Nazywane jest to metodą uśredniania cen zakupu akcji czy jednostek funduszy.

Musisz brać pod uwagę płynność. Nie inwestuj wszystkich środków w instrumenty charakteryzujące się bardzo małą płynnością, czyli w takie, które trudno zbyć i w przypadku których nie jest łatwo o odzyskanie gotówki. Zawsze w życiu mogą zdarzyć się sytuacje, gdy będziesz potrzebować zamrożonych środków.

Strategią ograniczającą ryzyko jest powierzenie swoich środków finansowych ekspertom. Rozłóż swoje środki w różne typy funduszy – pieniężne czy obligacyjne, które zabezpieczą twój kapitał przed stratą, a część kapitału przeznacz na fundusze hybrydowe, mieszane i akcyjne. Podmioty zarządzające funduszami znają się na poszczególnych spółkach i instrumentach, dlatego ty sam nie musisz mieć wiedzy w tym temacie. Wystarczy, że po prostu zapoznasz się ze strategiami funduszy i wybierzesz tę, która najbardziej ci odpowiada.

Zasadniczo im dłuższy horyzont czasowy, tym mniejsze ryzyko. Przy założeniach krótkich horyzontów ze swojej strony zalecamy niski udział funduszy agresywnych. Zawsze zatrzymuj dla siebie część środków, aby mieć margines bezpieczeństwa finansowego.

Jeśli jednak nie jesteś w stanie podjąć się żadnego ryzyka, ponieważ boisz się utraty części czy nawet w niektórych sytuacjach całości posiadanych pieniędzy, lepiej wyłóż środki na bezpieczne instrumenty, jak lokata bankowa lub obligacje skarbowe.

Dodano:
17 Gru 2019

Zaktualizowano:
27 Lip 2020

0 Komentarze

Wpisz komentarz (od 5 do 5000 znaków)

Dziękujemy!

Twój komentarz został dodany. Po akceptacji, zostanie wyświetlony na stronie.

Podobne artykuły